AI Act voor het mkb: de complete gids (2026)
Bijgewerkt: 8 juli 2026 · door Nick Busschers
Kort antwoord: de AI Act raakt vrijwel elk bedrijf dat AI gebruikt, ook het mkb. De eerste regels gelden al sinds 2 februari 2025 (AI-geletterdheid en verboden praktijken). De eerstvolgende harde deadline voor veel bedrijven is 2 augustus 2026 (transparantie); de zwaardere hoog-risicoregels volgen op 2 december 2027. U hoeft geen AI te bóuwen om eronder te vallen, AI gebruiken is genoeg.
Wat is de AI Act?
De AI Act (Verordening (EU) 2024/1689) is de eerste brede AI-wet ter wereld. Ze is risicogebaseerd: hoe groter het risico van een AI-toepassing voor mensen, hoe zwaarder de eisen. De wet geldt in de hele EU en dus ook voor het Nederlandse mkb, of u AI nu zelf inzet of aan anderen levert.
Geldt het voor mijn bedrijf?
Vrijwel zeker minimaal voor AI-geletterdheid en vaak voor transparantie. Lees hierover Geldt de AI Act voor mijn mkb-bedrijf?
Bent u gebruiker of aanbieder?
Uw plichten hangen af van uw rol. De meeste mkb-bedrijven zijn gebruiker (deployer): het lichtste regime. U wordt aanbieder (provider) met zwaardere plichten zodra u AI aan derden levert of in uw eigen product zet. Zie Deployer of provider: welke rol heeft uw bedrijf?
De deadlines op een rij
- 2 februari 2025: AI-geletterdheid (art. 4) en verboden praktijken (art. 5) gelden.
- 2 augustus 2026: transparantieplichten (art. 50).
- 2 december 2027: hoog-risico-AI uit Annex III.
De actuele, volledige tijdlijn staat op AI Act-deadlines & verplichtingen, en uitgelegd in AI Act-deadlines: wat moet wanneer klaar zijn?
Wat moet u nú doen?
Begin klein en aantoonbaar: zorg voor AI-geletterdheid bij uw mensen, houd een lijst bij van de AI-tools die u gebruikt, en wees open waar u AI richting klanten inzet. Doet u niets, dan riskeert u niet alleen boetes, maar vooral gedoe bij klanten, aanbestedingen, accountants en verzekeraars die om aantoonbaarheid vragen.
Veelgestelde vragen
Geldt de AI Act ook voor kleine bedrijven?
Ja. De wet geldt EU-breed voor wie AI gebruikt of levert, ongeacht bedrijfsgrootte. Wel gelden proportioneel lichtere eisen en lagere boetemaxima voor het mkb.
Wat is de eerstvolgende deadline voor het mkb?
Voor veel bedrijven 2 augustus 2026: de transparantieregels (artikel 50). AI-geletterdheid (artikel 4) geldt al sinds 2 februari 2025.
Moet ik nu al iets doen?
Ja. AI-geletterdheid en het verbod op bepaalde praktijken gelden al sinds 2 februari 2025. Begin met inventariseren welke AI u gebruikt en zorg voor aantoonbare geletterdheid.
Doe de gratis AI Act-scan: tien vragen, direct resultaat
Over de auteur. Nick Busschers is oprichter van Nuchter en helpt het Nederlandse mkb praktisch en aantoonbaar te voldoen aan de EU AI Act. Nuchter is een dienst van P&R Consultancy BV (KvK 09121336).
Operationeel/organisatorisch hulpmiddel, geen juridisch advies. Bron: Verordening (EU) 2024/1689 zoals gewijzigd.
