Nuchter

AI-geletterdheid (artikel 4): wat moet u nú aantoonbaar geregeld hebben?

Bijgewerkt: 8 juli 2026 · door Nick Busschers

Kort antwoord: zorg dat medewerkers die met AI werken er aantoonbaar voldoende van weten, en leg dat vast. Artikel 4 van de AI Act (AI-geletterdheid) geldt al sinds 2 februari 2025 en is voor vrijwel elk mkb-bedrijf het eerste, laaghangende fruit.

Wat vraagt artikel 4 precies?

Sinds de Digital Omnibus (Verordening (EU) 2026/1744, van kracht sinds 27 juli 2026) is de tekst van artikel 4 versoepeld. Aanbieders én gebruikers van AI nemen nu maatregelen om de ontwikkeling van AI-geletterdheid te ondersteunen bij de mensen die namens hen met AI werken, passend bij hun kennis, ervaring en context. De wet zegt er nu expliciet bij dat dit niet betekent dat u een bepaald niveau van AI-geletterdheid hoeft te garanderen. De verplichting is proportioneel en licht: voor een klein bedrijf is een korte, gerichte aanpak genoeg.

De kern is aantoonbaarheid

Het verschil tussen "voldoen" en "kunnen aantonen" zit in de vastlegging. Niet: "we hebben het er wel eens over gehad." Wél: een korte, vastgelegde training, met lesmateriaal, een presentie- of deelnameregistratie en een toets.

De goedkoopste, conforme aanpak

  • Een korte AI-gebruiksrichtlijn: welke tools mogen, waarvoor, en wat er niet in mag.
  • Eén sessie van circa een uur voor iedereen die AI gebruikt: wat is de AI Act, de risico's, uw beleid, transparantie en datagebruik.
  • Vastleggen: presentielijst, een korte toets en een deelnamecertificaat. Dát is uw bewijs.
  • Herhalen bij nieuwe tools of nieuwe medewerkers.

Bewaar deze stukken bij elkaar, zodat u ze kunt tonen als een klant, accountant, verzekeraar of toezichthouder ernaar vraagt. Dat is precies wat "aantoonbaarheid" in de wet betekent.

Wilt u weten of uw geletterdheid en de rest op orde zijn? Doe de gratis self-scan.

Veelgestelde vragen

Sinds wanneer geldt AI-geletterdheid?

Sinds 2 februari 2025. Het is een van de eerste onderdelen van de AI Act die van kracht zijn.

Is een online cursus genoeg?

Niet vanzelf. Een externe cursus kan helpen als basis, maar de wet gaat om uw eigen context én om vastlegging: uw beleid, wie getraind is en dat aantoonbaar kunnen maken.

Wat is het minimum voor een klein bedrijf?

Een korte gebruiksrichtlijn, één trainingssessie, en vastlegging (presentie + toets + certificaat). Proportioneel en licht, geen duur LMS nodig.

Doe de gratis AI Act-scan: tien vragen, direct resultaat

Over de auteur. Nick Busschers is oprichter van Nuchter en helpt het Nederlandse mkb praktisch en aantoonbaar te voldoen aan de EU AI Act. Nuchter is een dienst van P&R Consultancy BV (KvK 09121336).

Operationeel/organisatorisch hulpmiddel, geen juridisch advies. Bron: Verordening (EU) 2024/1689 zoals gewijzigd.